www.boswachtersblog.nl/ Texel

Natuur zit ook in een oude bank

21 juli 2022 Boswachter Mariette Smit in Texel

Behangersbij met uitgesneden blad op weg naar het nest (Foto: Huib Koel)

Bevlogen vrijwilligers ontvangen van april tot september vol enthousiasme publiek op de Vogeluitkijkpunten bij de Slufter en de Geul. Elk van hen brengt een eigen interesse of expertise mee, een cadeautje voor de bezoekers aan onze gebieden. Eén van deze vrijwilligere vogelwachters is Huib Koel. Hij schreef dit blog over zijn bijzondere waarnemingen.

De vrijwilligers bij de Slufter vertoeven in ‘de Zwarte Keet’. Een houten gebouwtje dat al tientallen jaren in een duinpan aan de noordkant van dit unieke gebied staat en als uitvalsbasis dient. Vorig jaar is die oude keet vervangen door een nieuwer exemplaar. Niet dat deze veel meer luxe biedt, maar er is wel een efficiëntere indeling gemaakt. En de oude planken zijn gelijk vervangen door nieuwe exemplaren. Iedereen blij, zou je denken.

Behangersbij niet blij

Vorige week ontdekten de vogelwachters Wilma van den Heuvel en Huib Koel dat bepaalde insecten helemaal niet blij zijn met de nieuwe situatie. De grote bladsnijder, een wilde behangersbij, was met de oude keet zeer tevreden, zo leek het. Die had diverse mogelijkheden om een nest te maken. De nieuwe Zwarte Keet heeft hardhouten planken, en dat is lastig knagen.

Een behangersbij maakt in een houten spleet of gangetje, die ze zelf knaagt uit vermolmd hout, een nestcocon van bladmateriaal. Voor de zijkanten van de cocon snijdt ze met haar kaken ovale delen uit een blad en ‘behangt’ daarmee de celwanden van de spleet. Tussenschotjes tussen cellen worden rond uitgesneden. Ze vervoert die stukjes blad onder haar bijenlichaam naar de nestholte. Dat uitsnijden van het blad gaat razendsnel en is leuk om te zien. Behangersbijen nestelen ook wel in een insectenhotel.

Zo’n cocon is wel tien centimeter lang en bestaat uit meerdere cellen. In iedere cel legt de behangersbij een klontje stuifmeel en een eitje. De larve die uit het eitje komt, eet het stuifmeel op en verpopt het volgend jaar tot een nieuwe behangersbij. De cyclus is weer rond.

Oud hout leeft

Gelukkig staat er voor de Zwarte Keet nog een houten bank. Ook die stond er al tientallen jaren en was inmiddels aardig vermolmd. Een gangetje knagen in de dikke plank was voor de grote bladsnijder zo gepiept, en geschikt bladmateriaal van bijvoorbeeld een braamstruik was ruimschoots voorhanden.

Stuifmeel voor het nageslacht vindt de grote bladsnijder onder anderen op distels, wilgenroosje en zandblauwtje, planten die veelvuldig voorkomen in het duingebied rond de Slufter. Het stuifmeel is wit of blauw gekleurd. De behangersbij vervoert het stuifmeel in lange haren onder haar achterlijf en dus niet in korfjes aan de achterpoten zoals bij hommels of honingbijen.

Behangersbij beladen met stuifmeel (Foto: Huib Koel)

Natuurlijk bleven al die activiteiten van de grote bladsnijder niet onopgemerkt. Naast Wilma en Huib hield een broedparasitaïre kegelbij alle activiteiten van de solitaire bij in de gaten. Deze ‘koekoeksbij’ legt stiekem een eitje in het nest van de grote bladsnijder. Heel slim, want zij laat al het werk doen door de grote bladsnijder en voert zelf bijna niets uit.

Kegelbij op bezoek bij het nest van de behangersbij  ( Foto: Huib Koel)

Nóg een bijzondere ontdekking

Rond de Zwarte keet zit ook een populatie van de andoornbij, een andere solitaire bijensoort, zo ontdekten de vogelwachters. Die bij is specialist op lipbloemen. Ze vloog vorige week op de bloemen van de moerasandoorn die onderaan de Zanddijk bij het Diepe Gat prachtig in bloei staat. Ook zij knaagt haar nest graag in vermolmd hout.

Andoornbij (Foto: Huib Koel]

Staatsbosbeheer Texel gaat de bank voor de Zwarte Keet voorlopig niet vervangen. Zo’n vermolmde, oude bank heeft immers veel meer natuurwaarde dan je zo op het eerste gezicht zou denken.

De Zwarte Keet met de bank met het bijenverblijf    (Foto: Huib Koel)

Op de speciale bijen website van Huib Koel kun je meer lezen over behangersbijen en andere in Nederland voorkomende wilde bijensoorten.

reageren

geef een reactie

i

Mis geen enkel bericht van dit boswachtersblog